|
Wij verheugen ons zeer over uw interesse voor ons werk bij UNESCO.
Op deze pagina vindt u naast een korte, algemene, schets van UNESCO en het werk van de Permanente vertegenwoordiging van België ook een aantal handige links voor zij die meer willen weten.
UNESCO: Wat, waarom, …? « Les guerres prenant naissance dans l’esprit des hommes, c’est dans l’esprit des hommes que doivent être élevées les défenses de la paix » (Preambule van het UNESCO oprichtingsverdrag).
UNESCO (United Nations Educational, Scientific and Cultural Organisation) is een internationale organisatie opgericht in 1945. als een gespecialiseerd agentschap van de Verenigde Naties (VN). Tegenwoordig zijn 193 landen lid van UNESCO. De hoofdzetel van de organisatie ligt in Parijs, maar tientallen lokale en regionale bureaus en gespecialiseerde instituten verspreid over de verschillende continenten zorgen voor een aanwezigheid van UNESCO in alle hoeken van de wereld.
Net als de VN als geheel is UNESCO opgericht in de directe nasleep van de tweede Wereldoorlog en vanuit de idee dat een dergelijke tragedie nooit meer opnieuw mag gebeuren.
UNESCO’s centrale streven bestaat er dan ook in vrede in al haar facetten te bevorderen. Dit tracht ze te realiseren door de promotie van internationale samenwerking, solidariteit en dialoog. Dit alles gebeurt met een bijzondere aandacht voor ontwikkelingslanden. UNESCO heeft vijf werkdomeinen:
- Onderwijs als sleutel voor sociale en economische ontwikkeling. UNESCO is de coördinerende VN-organisatie voor het “Onderwijs voor Allen” programma dat streeft naar de realisatie van verschillende centrale doelstellingen tegen 2015, zoals het verhogen van de alfabetiseringsgraad, wegwerken van genderongelijkheid, verbeteren van de kwaliteit van het onderwijs etc.
- Natuurwetenschappen: UNESCO streeft er naar kennis en wetenschap te mobiliseren in dienst van een duurzame ontwikkeling. Hiertoe focust ze op training en capacity-building. Concreet tracht UNESCO in dit kader bijvoorbeeld via het Man and Biosphere programma bij te dragen aan het verbeteren van de relatie tussen de mens en zijn omgeving, of promoot ze via haar Intergovernmental Oceanographic Commission (IOC) internationale samenwerking op het gebied van oceanografisch onderzoek en een beter beheer van zee- en kustgebieden.
- Sociale en menswetenschappen moeten bijdragen aan een duidelijker begrip van de sociale, economische en culturele context waarin mensen leven en op die wijze helpen bij de promotie van mensenrechten en de strijd tegen discriminatie.
- Cultuur, als manifestatie van de menselijke creativiteit en verscheidenheid, dient te worden beschermd. Materieel- en immaterieel erfgoed moeten voor de toekomst worden bewaard. Waarschijnlijk heeft UNESCO via haar acties in dit domein het meest bekendheid verworven, vooral via de Werelderfgoedlijst die wereldwijd bijna 900 sites van uitzonderlijke culturele- of natuurlijke waarde omvat. Sinds 2001 is men tevens van start gegaan met het oplijsten van te beschermen immaterieel cultureel erfgoed (mondelinge tradities, muziek, dans, theater…). Voor UNESCO is cultuur sterk verweven met ontwikkeling: ontwikkeling kan enkel slagen als er voldoende aandacht gaat naar cultuur en men niet louter focust op economische aspecten.
- Communicatie en informatie tenslotte zijn belangrijke dragers van democratie en vrijheid, daarom voorziet het mandaat van UNESCO ook in het bevorderen van de vrije circulatie van ideeën en de vlotte toegang tot informatie (via media en informatietechnologie) als één van de basisdoelstellingen van de organisatie.
Bezoek www.unesco.org en klik via het menu bovenaan op elk van de links naar de vijf UNESCO-domeinen.
Uitdagingen voor 2010
2010 is door de VN uitgeroepen tot het Internationaal jaar voor de biodiversiteit en en het Internationaal jaar voor de toenadering tussen culturen. Voor beide programma’s is UNESCO het leidend agentschap binnen de VN-familie. Ook in het VN-decennium van onderwijs voor duurzame ontwikkeling (2005-2014) speelt UNESCO een leidende rol.
Internationaal jaar voor de biodiversiteit
Internationaal jaar voor de toenadering tussen culturen
VN-decennium van onderwijs voor duurzame ontwikkeling
De Permanente Vertegenwoordiging van België bij UNESCO: haar actiedomeinen en doelstellingen
Net als de meeste andere leden van UNESCO heeft ook België een Permanente Vertegenwoordiging bij UNESCO. Deze zorgt voor een blijvend contact tussen ons land en UNESCO. Als lidstaat zijn we actief betrokken bij wat UNESCO doet en willen we bijdragen tot de strategische beslissingen over de programma’s van UNESCO.
België is een federale staat waarin verscheidene bevoegdheden, en zo ook zaken die door UNESCO worden behandeld (onderwijs, cultuur, communicatie…) zijn overgedragen aan de verschillende Gemeenschappen en Regio’s, evenals de uitoefening van de internationale politiek in deze domeinen. Om die reden werkt de Permanente Vertegenwoordiging nauw samen met de vertegenwoordigen van de Belgische Regio’s en Gemeenschappen die zeer actief zijn op, o.a. terreinen als werelderfgoedbescherming, culturele diversiteit, onderwijs en oceanografie (zie verder: “Belgische prioriteiten bij UNESCO”).
In overleg met hen en de bevoegde federale instanties (Buitenlandse Zaken, Ontwikkelingssamenwerking, Wetenschapsbeleid…) worden de Belgische standpunten bepaald. Ook extern is er overleg, vooral met onze EU-partners, om onze standpunten op elkaar af te stemmen.
Naast de Belgische Permanente Vertegenwoordiging zorgen ook de UNESCO-commissies voor een regelmatig contact tussen ons land en UNESCO. UNESCO-commissies, terug te vinden in alle UNESCO-lidstaten, zijn organen die de in het land aanwezige expertise betreffende UNESCO-materies trachten te bundelen. UNESCO-commissies zorgen ook voor een vlotte dialoog tussen UNESCO, betrokken overheidsinstanties en het maatschappelijke middenveld. Deze commissies worden dan ook vaak geraadpleegd door UNESCO. In België zijn er twee UNESCO-commissies: de Vlaamse UNESCO Commissie en de Commission belge francophone et germanophone pour l'UNESCO.
Belgische prioriteiten bij UNESCO
Afrika: voor België moeten de beperkte middelen van de organisatie prioritair aan Afrika worden besteed, zodat vooral de armste landen kunnen genieten van UNESCO’s expertise. Ook de Belgische vrijwillige bijdragen aan de organisatie, zowel van onze ontwikkelingssamenwerking en het federale wetenschapsbeleid, als van onze Gemeenschappen en Gewesten, gaan in grote mate naar programma’s ter ondersteuning van onze Afrikaanse partners.
Efficiënt multilateralisme: Zoals elders in bij de Verenigde Naties steunt ons land bij UNESCO actief de VN hervormingen en vooral het zogenaamde “Delivering as One” proces, dat de VN instellingen moet aanmoedigen om hun werk onderling beter te coördineren en dus doeltreffender op te treden op het terrein. België steunt UNESCO Directeur-generaal Irina Bokova dan ook in haar plannen om het management zo transparant, resultaatsgericht en efficiënt mogelijk te maken.
Het Internationaal Centrum voor de uitwisseling van oceanografische gegevens en vorming geopend in Oostende dat in 2005 is opgericht in het kader van het programma “International Oceanographic Data and Information Exchange” (IODE) van de Intergouvernementele Oceanografische Commissie (IOC) van UNESCO geniet bijzondere aandacht van Vlaanderen. Het IODE-bureau in Oostende maakt deel uit van een wereldwijd netwerk dat gestandaardiseerde oceanografische gegevens verzamelt en verspreidt. Vlaanderen levert via twee trustfondsen jaarlijks een aanzienlijke bijdrage aan UNESCO. Het Algemeen Vlaams UNESCO Trustfonds richt zich vooral op projecten inzake Onderwijs en Cultuur. In de toekomst zal het zich nog meer focussen op het werk van UNESCO rond capaciteitsopbouw met betrekking tot werelderfgoed en immaterieel erfgoed ten voordele van landen van het zuiden en vooral in Afrika. Wetenschappelijke projecten worden gefinancierd door het Vlaams UNESCO Wetenschappelijk Trustfonds (FUST).
Ethiek, te verstaan als een geheel van principes en waarden zoals loyaliteit, betrouwbaarheid en gelijkheid, draagt de Franse Gemeenschap hoog in het vaandel. De ethische rol van de Staat als regulator van het onderwijs dient in stand te worden gehouden en geconsolideerd. De Staat, die tevens verantwoordelijk is voor de evolutie van het onderwijs, moet erop toezien dat het grootst mogelijke aantal mensen toegang krijgt tot kwalitatief hoogstaand onderwijs. België beschouwt de ontwikkelingen rond Onderwijs binnen het Decennium voor Duurzame Ontwikkeling (2005-2014) als een prioriteit. UNESCO werd voor dit Decennium aangeduid als leading agency binnen de VN. De inzet van de Informatiesamenleving maakt ook deel uit van een actieve follow-up, zowel op het gebied van universele toegang, meertaligheid alsook ethiek. De promotie van diversiteit, en dan voornamelijk culturele diversiteit wordt aangemoedigd en ondersteund. Bijzondere aandacht wordt besteedt aan het respect voor de Rechten van de Mens. Het opwaarderen van ons cultureel materieel en immaterieel erfgoed is een prioriteit sinds jaar en dag die als een dynamische factor wordt gezien van culturele diversiteit.
Belgisch materieel- en immaterieel cultureel werelderfgoed
Verschillende Belgische gebouwen of sites hebben het statuut van UNESCO Werelderfgoed gekregen:
- Belforten in België en Frankrijk
- Grote Markt in Brussel
- Herenhuizen van architect Victor Horta in Brussel
- Historisch centrum van Brugge
- Neolithische vuursteenmijnen in Spiennes (Bergen)
- Onze-Lieve-Vrouwenkathedraal in Doornik
- Plantin-Moretus
- Scheepsliften in het Canal du Centre bij La Louvière en Le Roeulx
- Vlaamse begijnhoven
- Stocklethuis in Brussel
Ook zijn een aantal culturele evenementen erkend als immaterieel cultureel erfgoed:
- Carnaval van Binche
- Reuzen- en drakenommegangen van België en Frankrijk, waarbij in België de Ducasse van Aat, de Doudou van Bergen, de meiboom van Brussel, de Reuzen ommegang van Mechelen en de Ros beiaard ommegang van Dendermonde
- De Heilige bloed processie van Brugge
- Carnaval van Aalst
- Valkerij
- Houtem jaarmarkt, jaarlijkse wintermarkt en veemarkt in Sint-Lievens-Houtem
- Krakelingen en Tonnekensbrand, einde van de winter brood en vuurfeest in Geraardsbergen
|
